Zwijgen is geen optie

Weddingstreet Media

Oprechte gesprekken met bewonderenswaardige mensen over de belangrijkste vragen van deze tijd.

Bijdragen, tips of vragen via jowkes@zwijgenisgeenoptie.be

Stefan Hertmans: daar begint de moraal
Trailer2 hr 19 min

All Episodes

In de voorbereiding lazen we dat Jozefien als theatermaakster het onzichtbare zichtbaar wil maken. In het gesprek met haar ontdekten we welke prijs ze bereid is daarvoor te betalen. We hoeven maar naar de cijfers te kijken om te beseffen dat velen onder ons in stilte de wens koesteren niet meer op deze wereld te zijn. Maar buiten de zeldzame meldingen in de krant, omgeving met disclaimers, blijft die realiteit goed verborgen en moeilijk bespreekbaar. Jozefien weet wat het is om zelf op de rand te staan. Ze sprak met velen: familie en vrienden van, jongeren en ouderen die, en ze besliste om een stem te geven aan hen die tijdens het leven te weinig gezien werden. Omdat onze ongemakkelijkheid overstijgen misschien, hopelijk, levens kan redden. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/jozefien-mombaerts Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons via een eenmalige donatie: https://zwijgenisgeenoptie.be/doneer/ Of word deel van ons Mecenaat: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: Gezien worden Jozefien vertelt over het begin van haar relatie met Johan Heldenbergh. Johan zat in een depressie en de roddelpers schilderde haar af als evil stiefmoeder. Over hoe toen 2 zinnetjes in een lezersbrief in de Dag Allemaal troost boden. Hoofdstuk 2: Kousevoetenkermis Over de titel van Jozefiens voorstelling 'Een pleidooi voor zelfmoord'. Over de heftigheid van woorden en het doel van haar voorstelling. Over de reacties van mensen die zelfdoding van dichtbij hebben meegemaakt en zij die er niet mee te maken hebben gehad. Hoofdstuk 3: Kunnen we het erover hebben? Jozefien gaat in op het thema zelfdoding en waarom ze denkt dat haar voorstelling en het erover hebben preventief kan werken. Het gaat over het grotere maatschappelijke probleem en het pleidooi voor zelfmoord dat onze samenleving eigenlijk voortdurend voert. Over schuld en verantwoordelijkheid. Hoofdstuk 4: Practice what you fucking preach Over het je toe-eigenen van het verhaal van iemand anders en of dat wel mag. Over hoe hard we zijn voor elkaar en hoe Jozefien ondanks die hardheid blijft gaan. Over het moederschap. Hoofdstuk 5: Betekenis Het meest filosofische stuk over onze collectieve zoektocht naar betekenis. En dat het misschien normaal is als je heel diep zit om na te denken over je nietigheid. Hoofdstuk 6: Een betoging van zelfmoordenaars Wat gebeurt er als we van die mensen die er niet meer zijn protagonisten maken? Wat zouden ze zeggen? Is dat uiteindelijk niet de schoonste aanklacht tegen het systeem dat hen tot die keuze dwong?

Dec 1

45 min

Opgepast: populair, hypothetisch en donker drieluik! 1. We leven allen steeds meer in bubbels waarin we alleen bevestigd worden in onze eigen mening. 2. Binnenin deze bubbels worden onze meningen bij gebrek aan tegenstem alleen maar extremer. 3. We slagen er daarom steeds minder in het compromis te vinden. Het resultaat? Een machteloze politiek die niet de hervormingen kan doorvoeren die nodig zijn om de problemen echt op te lossen. Het tegenargument voor dit donker drieluik? Christophe Busch! Ex-directeur van Kazerne Dossin (Holocaust) en vers directeur van het Hannah Arendt Instituut (burgerschap). Niet met een groot plan. Niet met dramatische uitspraken. Niet met vingerwijzingen, zondebokken of dogmatisch denken. Wel met empathie. Empathie, gecombineerd met messcherpe analyses gebaseerd op een breed historisch besef. Wie zich zorgen maakt, mag dit niet missen. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/christophe-busch Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Nov 24

1 hr 19 min

Als jouw bestaan een statement is, is er met de wereld iets grondig mis. Jaouad houdt van mannen. Jaouad zingt, ontroerend schoon (en ook een beetje in deze aflevering). Jaouad groeide op in een moslimgezin. Is een ondernemer. Runt een productiehuis dat de wereld van de toekomst in beeld brengt. Jaouad is vanalles. Dat is geen statement, dat is wat wij ook zijn. Allemaal mogen zijn. Niet omdat iedereen het daarmee eens is. Wel omdat we die vrijheid verdienen. En omdat elkaar beleefd de ruimte laten om onze eigen levens te leiden, de basis is voor ons samenleven. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/jaouad-alloul Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: Beleefdheid Over ouder worden. Over de strijd voor lgbt-rechten en wat je al dan niet in je leven kan zien veranderen. Over beleefdheid als ultieme doel en het laten bestaan van onbegrip. Over het waardenkader dat religie ons al duizenden jaren oplegt. Hoofdstuk 2: Onvoorwaardelijke liefde Over seks en de confrontatie met onze dierlijke kant. Over goed en kwaad en het construct van dat binaire denken. Over het theater dat we allemaal spelen en de worsteling met onszelf. Het verhaal van Jaouad die als kind in de verkeerde echokamer zat en van zichzelf dacht dat hij slecht was. En over het grotere probleem dat we hebben met onvoorwaardelijke liefde. Hoofdstuk 3: Muziek en de grazende koe Over muziek als de meest ongrijpbare vorm die Jaouad beoefent. Over het universele van muziek en over dat we in onze fundamentele menselijkheid allemaal gelijk zijn. Grazende koeien, vretende, poepende wezens die niet goed of slecht bezig zijn, maar gewoon zijn. Hoofdstuk 4: Geen crew Over Jaouads vertrek thuis en de daarop volgende zoektocht naar zichzelf. Over het ontbreken van een crew en de fundamentele eenzaamheid van iemand die de status-quo wil doorbreken. Over het hoogtepunt van zijn eenzaamheid en de kracht die die ervaring heeft gegeven.

Nov 17

38 min 39 sec

Er zijn zo van die gesprekken die blijven hangen. Gesprekken die een tijdje moeten rijpen in de kelder en er nog rijker uit komen. Met nog meer aroma's en een hint van kruidnagel. Sinds ons gesprek met Benjamin Verdonck zit er een kleine Benjamin op onze schouder. Hij wijst ons voortdurend op het kleine, op het lokale, op het materiële. Hij fluistert zachtjes in ons oor dat elk groot verhaal begint met iemand die een eerste stap zet. Op een specifieke plek, met een specifiek been en een specifieke schoen. Hij herinnert ons eraan dat een klimaatmars niet gelijk is aan de helikopterbeelden op het journaal. Het zijn de tienduizenden individuele verhalen die elkaar kruisen. Het is de kunststudent die heel de nacht aan haar protestbord heeft gewerkt. Het is de zelfgemaakte soep die de stemmen versterkt. Het is de introverte persoon die eerst op de trein, dan weer van de trein en vervolgens weer op de trein is gestapt. Het is het café dat haar toiletten opent. Het zijn de knipogende politieagenten en de babysittende grootouders. We moeten dat kleine leren zien. Eren. Koesteren. Want door onze ambitie op het kleine te richten, kunnen we grootse dingen doen. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/benjamin-verdonck Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: Violently Happy Over Benjamins geschiedenis in de toneelschool en zijn rebellie tegen het mainstream theater van dat moment. Tegen de grote ambities en de grote gevoelens, voor het kleine, het lokale en het échte. Hoofdstuk 2: Sociale sculptuur Over Benjamins projecten in de publieke ruimte. Hij bouwde zaken en dat materiële is belangrijk, maar het gaat evengoed over de gesprekken die plaatsvinden naar aanleiding van zijn werk. Dat noemt hij de sociale sculptuur. Hoofdstuk 3: To withdraw gracefully Over verzet en de kracht van iets niet doen. Over de ultieme vraag wat ons nog rest als we de complete impact van de klimaatcrisis beseffen. Over ons terugtrekken van het voortoneel. Hoofdstuk 4: Individuele verantwoordelijkheid Over de breuklijn tussen individuele en collectieve verantwoordelijkheid. Over de vraag of we allemaal de morele plicht hebben om vegetariër te worden en met de trein te reizen. En de vraag of dat zin heeft. Hoofdstuk 5: Vrijheid Over Benjamins Handvest, waarin hij een oproep doet aan kunstenaars om eens iets te proberen. Een voorstelling te maken in de letterlijke betekenis. Om nederig om te springen met materiaal en met afstanden. Over de discussie die daaruit ontstond. Hoofdstuk 6: Een actief archief Over zijn in het hier en nu en Benjamins gewoonte om rondellen te verzamelen en te documenteren. Over envie en besoin en dat de meeste dingen gewoon beginnen als een goestingske voor wij er allerlei grotere betekenissen aan gaan hangen. Hoofdstuk 7: Hoe het zou kunnen zijn Het meest existentiële deel, tussen hoop en wanhoop, tussen Gramsci en Bloch. Waarbij Benjamin toch duidelijk naar de hoop neigt en niet anders kan dan het leven vieren en de strijd voor een betere wereld verder te zetten.

Oct 27

1 hr 23 min

In onze reeks Grote Vragen proberen we, aan de hand van fragmenten uit onze gesprekken, een antwoord te formuleren op een vraag die ons bezighoudt. Er wordt gevochten om woorden, zoveel is zeker. Transmigrant of vluchteling? Blank of wit? Minder- of andersvalide? Maar waarom voeren we die strijd? Is dat geen tijdverdrijf (zoals ons soms wordt toegestuurd)? Of een afleiding van “de echte strijd”? Lees hier meer: zwijgenisgeenoptie.be/moeten-we-vechten-om-woorden Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Oct 13

25 min 24 sec

Misschien, misschien (!) hebben we dankzij Nadia Fadil de oorsprong van het menselijk leed gevonden: Betekenis. Ons menselijk leven mag niet zomaar een leven zijn, nee nee nee, het moet een betékenisvol leven zijn. Alles moet betekenis! Wanneer iemand ons zonet complimenteert op onze outfit (gebeurt zelden) nemen we dat niet zomaar aan. Hoezo zouden we? We vragen ons af waarom hij dat doet. Net zo met hoofddoeken, juwelen, schoenen en tattoo's. Allen roepen ze een resem associaties op die al snel veel luider klinken dan de woorden van wie ze draagt. "Ik vind dat belangrijk." JA MAAR WAAROM DAN? Betekenisgevende wezens, noemt Nadia ons. We zien de realiteit, classificeren de realiteit, en we proberen er vervolgens een hiërarchie in aan te brengen. In Jip en Janneke taal: we fabriceren kotjes en discussiëren vervolgens over de volgorde waarin ze gezet moeten worden. En zo wordt een concrete vraag van iemand die wil bidden op het werk een "aanval op onze beschaving". Net zo goed kon het een discussie zijn over wie waarvoor 5 minuten pauze mag nemen. (Roken wel bidden niet. Raar.) We moeten ons die neiging niet kwalijk nemen. Kotjes en volgordes, ze liggen ons te na aan het hart en leveren ons te veel op om ze bij het groot vuil te gooien. En het is ook hoopvol te beseffen dat zowel de kotjes als de volgorde door mensen werden bepaald en dus ook door mensen veranderd kunnen worden. Maar het is dringend. Want die kotjes en die volgordes zijn niet zomaar gekozen. Ze bepalen wiens woord wat waard is. Wie we geloven en wie niet. We verdelen onszelf in groepen en rangschikken die groepen naar hun waarde. Niet zelden om de meest machtigen te dienen. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/nadia-fadil Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: Europese Identiteit Nadia praat over een hoofddoekendebat dat ze in de lagere school al voerde. En over hoe er eigenlijk weinig veranderd is sindsdien. Over de Islam in het publieke debat en de voortdurende framing die haar onderzoek moet ondergaan. Over hoe de Europese identiteit grotendeels tot stand kwam door zich af te zetten van de andere, de moslim en hoe dat vandaag nog altijd gebeurt. Hoofdstuk 2 : Ik ben een doorgeefluik Over een alternatief model om naar identiteit te kijken. We bestaan niet in een vacuüm als losstaand individu. Neen, we bestaan omdat we afhankelijk zijn van anderen. We zijn onlosmakelijk verbonden met de andere. Over hoe en wanneer en waarom we het individu uitgevonden hebben en welk doel dat dient. Hoofdstuk 3: De praktische pragmatische dimensie Over de Westerse bril en de illusie van de neutraliteit. Over de publieke ruimte en hoe we ze werkelijk van iedereen kunnen maken. Over de beschavingsoorlog die gevoerd wordt en die eigenlijk niet nodig is als je gewoon pragmatisch naar de dingen kijkt. Hoofdstuk 4: Kottekes en volgorde Over het heersende Westerse paradigma als een voortdurend opdelen van de werkelijkheid in kottekes en in een volgorde. Over wat dat mogelijk maakt en wat dat kapot maakt. Over ons evolutiedenken en de angst om te verliezen wat we hebben. Over onze eigen rol in het scheppen van die angst. Hoofdstuk 5: Gemoedsrust voor nen euro of 10 Over een gebrek aan zingeving en de verschillende antwoorden daarop die vandaag bestaan. Over oude religies en over het liberalisme als religie. Over een mogelijk antwoord vanuit de kwantummechanica en hoe ons dat eigenlijk gewoon terugbrengt tot de epistemologische bescheidenheid. We don’t know.

Sep 22

57 min 21 sec

Wij zijn kleurenblind grootgebracht. Met Benetton posters op de achtergrond. "Ik zie geen verschil, we zijn toch allemaal mensen." En hoe ouder we werden, hoe duurder de woorden waarmee dat beeld verankerd werd. Humanisme. Universalisme. Liberalisme. Woorden die muren leken af te breken om een wereld van gelijke kansen te scheppen. Mensen zoals Mohamed zijn vanuit dat kader moeilijk te begrijpen. Want waarom zou je evenementen organiseren die zich exclusief richten op de zwarte gemeenschap? Of organisaties opzetten die proberen zwarte jongeren te ondersteunen in hun hogere studies? Is dat geen "omgekeerd racisme"? Draagt hij niet bij tot de segregatie die wij met onze kleurenblindheid proberen op te lossen? Nee. Wij waren verkeerd. Wij zijn al lang verkeerd. En het zou ons goed doen, dat te erkennen. Elk gesprek dat we eerder over dit thema hebben gehad, was een voorbereiding op dit moment. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/mohamed-barrie Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: Wie bepaalt? Mohamed praat over modellenwerk en over hoe moeilijk dat is als je je bewust bent van beeldtaal en hoe die historisch gebruikt werd. Over de vermoeiende afleiding die racisme is en over de onmogelijkheid om uit het kader dat voor jou gecreëerd werd te ontsnappen. Hoofdstuk 2: In jullie ogen ben ik zwart Het migratieverhaal van Mohamed. Op zijn 12 jaar komt hij in België terecht. Enkele jaren later verlaat hij de veilige cocon van zijn ouders en begint hij door te hebben hoe ons systeem in elkaar zit en hoe het niet-witte mensen behandelt. Hoofdstuk 3: Van Grinta naar Zamzam Over het verzet dat bij Mohamed ontstond in het vijfde leerjaar. De Grinta die hem energie geeft om zich tegen het systeem te verzetten. Maar na het wegduwen van dat systeem ontstaat er ruimte en in die ruimte kon hij zichzelf terugvinden. Over de zelfliefde en de creatie als centrale concepten in Mohamed's leven. Hoofdstuk 4: Hoe veel generaties nog? Over het belang van gemeenschap. Over de kritiek dat je dan verdeelt in de plaats van verbindt. Over het relletje tussen Mohamed en Walter Zinzen en over het grotere falen van progressief België. Hoofdstuk 5: Compassie Over onze onderdrukte compassie en de maatschappij die systematisch ons gevoel wegduwt. Mohamed verbindt ruziemakende kindjes met hamsteraars in de supermarkt en met belastingontduikende miljardairs. Hoofdstuk 6: Schaarste wordt in uw ziel gedropt Over de geldbedragen die mensen met migratieroots elke maand terugsturen naar hun land van herkomst. Over wat dat zegt over onze en andere culturen. Wij zien onszelf als een losstaand project dat al zijn successen en al zijn falen te danken heeft aan zichzelf. Wat als we onze kinderen iets anders zouden leren? Hoofdstuk 7: Waar zijn we bang voor? Over onze traditie van kleurenblindheid. Over hoe dat zwarte mensen onzichtbaar maakt in de statistieken en het onmogelijk wordt om iets aan hun positie te veranderen. Over de ultieme vraag: waarom heeft het witte systeem zwarte mensen nodig?

Sep 8

58 min 58 sec

Ik leerde Ish kennen als coach in het geweldige dansprogramma So You Think You Can Dance, we volgden hem vervolgens van dichtbij toen hij met zijn boeken, theatervoorstelling, kortfilms en televisieprogramma's Vlaanderen veroverde en tot bruggenbouwer werd gebombardeerd en nu mocht ik hem aan onze tafel ontmoeten. Als creatieve, lieve mens. Zeker. Maar bovenal als een messcherpe denker. Als m'n dochter op het strand speelt, stampt ze de aarde in haar emmertje zo hard mogelijk aan om zo tot het mooiste en meest stabiele kasteel te komen. Dat lukt (meestal). En zo lijkt het ook te zijn met de inzichten van Ish: de voorbije jaren hebben harde stampen uitgedeeld. Stampen die zijn inzichten en overtuigingen grondig in vraag hebben gesteld. Maar wat er nu staat, is geen vertwijfelde mens of onzekere kunstenaar. Wat er nu staat, is een stevig kasteel. Geniet ervan. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/ish-ait-hamou Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken: 3:28 Hoofdstuk 1: De tomaat Ish heeft het over het delen van ideeën en over het alleen zijn met een idee. Over gefilterd praten, nadenken over wat je zegt en of het wel jouw doel dient. Over de vorm waarin je iets brengt en de omstandigheden die de perfecte tomaat-eet-ervaring opleveren. 11:26 Hoofdstuk 2: Van Zwitsers zakmes naar stok Over creatief ondernemen en de passie van Ish voor alle details van zijn projecten. Over hoe de release van een boek soms leuker is dan het schrijven. Over het creëren van ervaringen. Over efficiënt met je tijd leren omgaan en ‘neen’ leren zeggen. Over hoe Ish evolueerde van een Zwitsers zakmes met 12 functionaliteiten naar een stok waarmee hij alles kan doen. 20:15 Hoofdstuk 3: Toegang Over hoe Ish ooit een een fake e-mailadres aanmaakte voor zijn fake assistent. Over de relatie tussen een kunstenaar en een producent en de onderhandelingen die die relatie bemoeilijken. Over vorm en inhoud en hoe vorm ons veel te vaak toegang geeft of ontzegt. Tot plekken, tot discotheken, tot instellingen, tot professionele opportuniteiten, tot de harten van mensen. Over de neiging om je vorm aan te passen zodat je toegang krijgt en daarna hopelijk op je inhoud wordt beoordeeld. 30:10 Hoofdstuk 4: Nia Over dansen en schrijven en de rol van het gevoel. Over melodrama en overacting en de mislukte pogingen om mensen naar een gevoel te manipuleren. Over de capaciteit van de mens om authenticiteit bij de ander te detecteren. We begrijpen de Nia, de bedoelingen van iemand, zonder al te veel aanwijzingen. Over huilen op het podium. 41:26 Hoofdstuk 5: Fix-it-Felix Over de oude Ish, de bruggenbouwer tegen wil en dank. De verbindende figuur die in tv-studio’s en kranten opdook en voortdurend bezig was met het fixen van onze grootste maatschappelijke problemen. Over hoe Ish die periode meemaakte en over hoe slopend het is om de verwachtingen van zoveel mensen op je schouders te dragen. 48:50 Hoofdstuk 6: Wees dat bijpersonage Over de parallel tussen onze levens en een goed geschreven film. Over mensen die er geraken en anderen die halverwege gestrand zijn en over hoe we bijpersonages moeten zijn die hen over de drempels helpen. Over de beste manier om de wereld te veranderen en de verplichting om dat te doen. Dat het ok is als je het niet kan dragen en dat niet iedereen een marathon moet lopen.

Jun 16

1 hr

Op een bepaald moment besliste Yassine dat een gewoon leven niet voor hem weggelegd zou zijn. Misschien besliste hij het niet zozeer, maar erkende hij het eerder als een feit dat al even aan het groeien was en nu niet langer te negeren viel. Wie Yassine Boubout zegt, zegt politiegeweld. Al jong, veel te jong, ervaart hij zelf wat het betekent wanneer een instituut misbruik maakt van de macht die haar gegeven wordt. En voelt hij de woede die daarmee gepaard gaat. Iemand die dan niet beslist om stenen te gooien maar bruggen te bouwen, doet meer dan we van een redelijk mens kunnen verwachten. En heeft altijd een plaats aan onze tafel. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/yassine-boubout Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken: Hoofdstuk 1: Meer blauw op straat Over de dociele houding van de politiek ten opzichte van de politie. Over het SRT team in Antwerpen en de ingebakken veronderstelling dat meer blauw op straat de veiligheid verhoogt. Over militairen op straat. Hoofdstuk 2: Foie gras in de studie Ons beleid is altijd een reactie op, een bestraffing, een indekken. We werken te weinig preventief. Over Community Oriented Policing en hoe dat eigenlijk veel beter werkt. Over de absurd korte politieopleiding in België. Hoofdstuk 3: Jagers en jachthonden Over etnisch profileren en het compleet gebrek aan erkenning van het probleem. Ondanks de positieve voorbeelden uit het buitenland. Over de politiemensen zelf, van goede en minder goede wil. Over de hiërarchische structuur van de politie en de zwijgcultuur die er heerst. Hoofdstuk 4: Dat is toch ook straffeloosheid Yassine vertelt over zijn eerste aanvaringen met de politie en het effect dat dat heeft op jonge leeftijd. Over het systematisch criminaliseren van slachtoffers van politiegeweld en de zwijgcultuur die er heerst binnen de politie. Hoofdstuk 5: Geen woord Een aanklacht tegenover de politiek die de problemen bij de politie niet aanpakt. Meer over de giftige dynamieken die de status quo in stand houden. Over rotte appels die het politieuniform niet waardig zijn. Over het zelfbeeld van de politie en de moeite die ze hebben met zelfkritiek. Hoofdstuk 6: Defund the police Yassine legt uit wat defund the police in de praktijk zou betekenen. Hij schetst een wereld met een politie die meer preventief werkt en geflankeerd wordt door andere organisaties. Een wereld die er veel schoner uitziet voor iedereen.

Jun 2

1 hr 7 min

Dankzij jou krijgen onze gasten het publiek dat ze verdienen. Al bijna 150 gesprekken lang. Evenveel boeiende mensen namen plaats aan onze tafel. Nooit een routine maar steeds met meer vertrouwen. Maar plots zit je aan de andere kant. En dan. En dan is je eerste antwoord ‘Een beetje onwennig’. Want voor één keer zat Anthony aan dezelfde kant van de tafel maar in die andere rol. Socius vroeg ons om het verhaal van Zwijgen is geen optie te vertellen op camera, als gast in onze eigen studio. Eerlijk? Onze eerste reflex was om nee te zeggen. We praten niet graag over onszelf. Toch zeiden we ja. Gelukkig zeiden we ja. Dankzij de minzame Nicky Aerts konden we eindelijk onder woorden brengen wat Zwijgen is geen optie voor ons is. Wat het zou kunnen zijn, voor ons maar we hopen ook voor jou. Voor één keer een gesprek over ons.

May 26

1 hr 13 min

De tijdsgeest is niet mild voor zij die van mening veranderen. Wel, tijdsgeest: De papa van Wim zat bij de SS, dat klopt. En Wim heeft zelf lange tijd doorgebracht bij het Vlaams Nationaal Jeugdverbond, ook waar. En ja, hij tooide zich daar met Nazi parafernalia. Maar Wim kwam door muziek op een heel ander pad terecht. Een confronterend pad. Een pad dat de wij-zij tegenstelling, de kern van zijn overtuiging toen, met de grond gelijk maakte. Het vraagt een moedig mens om dat te laten gebeuren en er openlijk over te vertellen. Zodat wij ervan kunnen leren. Maar nog moediger is het hoe Wim vandaag muziek gebruikt om van erfgoed iets inclusief te maken. Hoe hij met het hyper-populaire Boombal woorden zoals volksdans openbreekt, zodat 'Volk' niet langer aan de nauwe definitie van zijn vroegere vrienden beantwoordt maar aan de zijne. En aan die van ons. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/wim-claeys Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken: Hoofdstuk 1: Nooit meer oorlog Over de geschiedenis van de Vlaamsche beweging en hoe die tussen de twee wereldoorlogen vervelde richting facisme. Het verhaal van Wim's vader die uiteindelijk naar het Oostfront vertrok met het idee dat hij de Vlaamse strijd aan het voeren was. Hoofdstuk 2: Het voordeel van de duidelijkheid De morele consequenties van de collaboratie en de impact op een jonge Wim. Over het contrast tussen het beeld dat hij van zijn papa had en hoe de geschiedenis oordeelt over de Oostfronters. Over de holocaust en de eerste barstjes in zijn wereldbeeld. Hoofdstuk 3: Het was maar om te lachen Wim vertelt over zijn tijd bij het VNJ en het sluimerende racisme dat altijd aanwezig was, maar nooit expliciet werd. Over hoe je onder het mom van 'het was maar om te lachen' heel ver kan gaan, zonder ooit echt vragen te stellen bij het wereldbeeld dat achter die grappen zit. Over de parallel met Schild en vrienden. Hoofdstuk 4: De deradicalisering van Wim Claeys Over de 5 jaar waarin Wim nog bij extreem rechts bleef en steeds meer worstelde met het gedachtengoed. Over zijn uiteindelijke breuk en wat ertoe leidde. Hoofdstuk 5: Onze woorden Over traditie en het belang van een nieuw verhaal vertellen vanuit oude verhalen. Over woorden, zinnen, liedjes, dansen en kleuren die we associëren met foute ideeën, maar die we moeten terugclaimen. Hoofdstuk 6: Ik geloof hem Over Wim's liefde voor zijn vader en hoe hij vandaag, 20 jaar na de dood van zijn vader, het beeld van de SS'er verenigt met dat van de lieve papa.

May 19

53 min 49 sec

't Is paradoxaal: om de wereld te veranderen hebben we overtuiging nodig. De overtuiging dat we de problemen zien zoals ze zijn. De overtuiging het begin van een oplossing te kennen. Want overtuiging geeft energie. Maar om iets te veranderen hebben we ook andere mensen nodig. En andere mensen kijken op andere manieren naar dezelfde werkelijkheid. We kunnen wachten tot "zij" hun bril afzetten en "onze waarheid" zien. Of. Of of of. We kunnen onszelf trainen. Trainen in het herkennen van onze eigen bril en wisselen met die van een ander. In onze PS-afleveringen praten we na over voorbije gesprekken. We leggen linken en zoeken metaforen die meer inzicht geven. Het is een heel kwetsbaar format, waarin we luidop proberen formuleren wat in ons hoofd nog niet helemaal afgelijnd is. Omwille van die kwetsbaarheid zijn onze PS afleveringen enkel toegankelijk voor onze mecenassen. Zij waren echter zo enthousiast over deze aflevering dat we ze voor het eerst met de wereld durven delen. We hopen dat jullie er van genieten. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/ps-we-hebben-altijd-een-bril-op/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken: Hoofdstuk 1: Kwantumtaal Over tovenaars en profeten en hoe we eigenlijk allemaal een beetje van beiden in ons hebben. Over een meer genuanceerde blik op technologie en hoe die tot een interessanter debat kan leiden. Over een kwantumtaal die ons uit de loopgraven haalt. Hoofdstuk 2: Wij zijn de pudding Over een brillencollectie die je de mogelijkheid geeft om op veel verschillende manieren naar de werkelijkheid te kijken. Over de crazy shit die je dan ziet. Over dat zonder bril kijken onmogelijk is en dat wie denkt brilloos door het leven te gaan moet overtuigd worden dat hij of zij een bril aan heeft. Over engagement binnen dat relativistisch kader. Hoofdstuk 3: Met hersenen en handen Over een nieuwe visie (uit de jaren ’70) op werk en handenarbeid. Over productiviteit versus werkvreugde. Over het fordisme en een utopische wereld waarin we cumbaya zingend met onze ouderen en kinderen op een veld staan.

May 12

41 min 34 sec

Er zijn momenten waarop het leven een bult in jouw landschap plooit. Momenten van verdriet, tegenslag, boosheid. Ontroostbaarheid. "Dat gaat wel over", horen we dan. "Het wordt wel beter" ook. Of "na de klim komt een afdaling". Niet zo voor Marieke. Ze schreef met Bult een roman waarbij de personages - niet toevallig - bovenop hun Bult gaan wonen. In het verdriet. Om daar, in de verte, de schoonheid te leren zien. Marieke is een kunstenares. In de klassieke zin, zeer zeker, met een bewonderenswaardig palmares aan theater en tekst. Maar bovenal leerden we van haar de levenskunst: het vermogen schoonheid te voelen in onze meest kwetsbare momenten. Omarm Marieke. Het zal u deugd doen. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/marieke-de-mare Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken:

Apr 28

52 min 12 sec

Niemand, waar ze zich ook op het politieke spectrum bevinden, pleit voor open grenzen, toch? Fout. Naima Charkaoui doet het wel. En niet omdat ze naïef is of wereldvreemd. Wel omdat ze een hekel heeft aan dooddoeners: slecht onderbouwde meningen die het echte denken belemmeren. Zeker als die dooddoeners nog eens doen wat ze zeggen: doden. Als je de temperatuur gradueel genoeg opbouwt, kan je een kikker levend koken zonder dat hij aanstalten maakt om uit de kookpot te springen. Zo ook laten wij ons indommelen door schijnbaar neutrale woorden zoals 'pragmatisch' en 'realistisch'. Woorden die eigenlijk voor weinig anders dienen dan het status quo in stand te houden. De dictatuur van de redelijkheid. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/naima-charkaoui Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken: Hoofdstuk 1: Disclaimers Over onze rol in het licht van de geschiedenis, de blinde vlekken en absurditeiten waar we ons vandaag nog niet bewust van zijn. Over het nut van disclaimers en de neiging om je standpunten voortdurend te omringen door kussentjes. Over hoe Naima zich actief verzet tegen die neiging. Hoofdstuk 2: De waarheid ligt niet per se in het midden Over polarisering en een sterk standpunt innemen. Over containertermen die het echte debat wegmoffelen en ons allen aan de oppervlakte houden. Over Naima's altijd aanwezige engagement dat uiteindelijk haar beroep werd. Hoofdstuk 3: Actief pluralisme Over Naima's frustratie met de kwaliteit van het debat, toegepast op het hoofddoekendebat. Over hoe we ook zouden kunnen omgaan met religieuze en culturele verschillen. Hoofdstuk 4: Sociaal verkeer Over populisme en andere misbruikte termen. Over het belang van semantiek. Over het verschil tussen bedoeling en effect in het racismedebat en de culturele verandering die we vandaag doormaken. Hoofdstuk 5: Niet in mijn naam Een interessante vergelijking tussen de wereldeconomie en de Carrefour. Over waarom we het idee hebben dat het geluk van anderen dat van ons in de weg staat. Over het belang van preken voor eigen kerk als aanmoediging. Over jezelf dwingen om niet meer weg te kijken en mee te bouwen aan een betere wereld. Over 'neen' zeggen.

Apr 21

52 min 13 sec

We worstelen met de schoonheid van dit gesprek. Laat ons even uitleggen waarom? We spreken Rashif over kunstenaar zijn in neoliberale tijden. Over de kracht van perceptie. Over kwetsbaarheid en de risico's die je neemt door ze te tonen. Maar ook over het perspectief van de bastaard. Over een acteur zijn met zichtbaar andere roots, het belang van representatie en de rol die je dan door dit tijdsgewricht wordt toebedeeld. We denken dat hij bij ons over dat laatste liever niet had gesproken. Nee, we weten het wel zeker. Hij hoopte dat de start van zijn carrière als acteur het einde betekende van gesprekken over zijn afkomst. Dat blijkt, zo heeft hij ontdekt, onmogelijk te zijn. Je hebt jouw leven niet te kiezen. Rashif toont ons, met een ontroerende gratie, hoe weerbarstig die realiteit kan zijn. Lees hier meer over het gesprek: zwijgenisgeenoptie.be/rashif-el-kaoui Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: De neoliberale kunstenaar Over een veranderende kunstensector waarin het 'in dienst zijn' van een 'ensemble' vervaagt en er een nieuwe neoliberale kunstenaar ontstaat. Over hoe je enerzijds gedwongen wordt om zo te denken en anderzijds mee schuldig bent omdat je zo denkt. Hoofdstuk 2: Het kostuum Over perceptie en hoe de context alles bepaalt. Over onze aandachtspanne en onze vooroordelen en hoe met die kennis om te gaan. Over de rol van identiteit in het werk van Rashif en over de langzame aanvaarding van zijn rol in dit tijdsgewricht. Hoofdstuk 3: Wandelen op een touw Een heel delicaat hoofdstuk over ingeschakeld worden als acteur met zichtbare andere roots. Of om het vakje diversiteit af te vinken in het subsidiedossier. Over de permanente paranoia. En dat zonder namen te noemen. Over slachtoffers en daders. Hoofdstuk 4: Je nek tonen Over kwetsbaarheid als middel om tot een echt gesprek te komen. Over afgerekend worden op de poging en dat proberen op zich waardevol is. Over de voorzichtigheid van Rashif en een Freudiaanse verklaring daarvoor. Hoofdstuk 5: De bastaard Rashif vertelt over zijn jeugd. Over de niet meetbare factoren zoals de liefde van zijn moeder. Over zijn afwezige vader en wat dat met hem gedaan heeft. Over het onder ogen komen van zijn verleden dankzij de kunst. Hoofdstuk 6: Sense of belonging Over het bastaardperspectief en het omarmen van die tussenpositie. Nu l'un ni l'autre. Dat is het perspectief van de toekomst. We leven in een bastaardcultuur. Over de donkere kant en de zoektocht naar een sense of belonging. Hoofdstuk 7: Ma gij zijt ne goeie Over opnieuw datzelfde dilemma. Binnen of buiten? Woede of begrip? Over het belang van representatie en het erkennen van de terechte woede.

Apr 14

1 hr 19 min

Marjan richtte mee Touché op. Een organisatie die gestart is met agressiebegeleiding voor gedetineerden. Haar blik op mensen in de gevangenis en bij uitbreiding haar blik op iedereen die door de maatschappij afgeschreven wordt, krijgen we ons leven lang niet meer van ons afgeschud. Dat is haar eerste cadeau. Het tweede cadeau is de ultieme droom van Touché: agressie in de hele maatschappij onder handen te pakken. Dat betekent allesbehalve 'onderdrukken' of 'uit de maatschappij krijgen'. Nee. Voor Marjan is agressie bovenal energie. De wil om te bewegen. Om de wereld te bewegen. En die energie, moeten we bovenal beter gekanaliseerd krijgen. Dit gesprek raakte ons zo hard, dat we beslisten het vier jaar na eerste uitzending nog eens naar jullie te sturen. Mis het niet, alsjeblieft. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/marjan-gryson/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken: Hoofdstuk 1: Goesting Over hoe Marjan de overgang maakte van een half naar een volledig mens. Van een professionele psycholoog die vooral wil analyseren waarom iemand iets gedaan heeft naar een therapeute die mee mag denken met mensen over wat ze willen worden en hoe dat zou kunnen lukken. Hoofdstuk 2: Word je daar niet kwaad van? Over het ontstaan van vzw Touché vanuit een schrik om oude zagen te worden. Over het systeem en wat er mis mee was/is. Over kwaadheid als motor om in beweging te komen. Hoofdstuk 3: De muren Over de mensen die bittere comments schrijven op HLN en hoe we hun woede kunnen kanaliseren. Over de te hoge muren als verklaring voor onze binaire en oppervlakkige blik op gedetineerden. Het contrast tussen TV en het verhaal van Marjan over een project met de zware mannen van Oudenaarde. Hoofdstuk 4: Er is geen reden om iemand op te geven. Over de kwantiteit van gedetineerden die geholpen moeten worden versus de kwaliteit van de hulp die Touché biedt. De voortdurende afweging tussen impact en schaal. Over onze plicht om als maatschappij beter te doen.

Apr 8

45 min 36 sec

Hij zingt voor Het Zesde Metaal. Bij de eerste luisterbeurt ongevaarlijke liedjes die moeiteloos de weg naar het hart vinden. Genoeg om nog eens te luisteren. En nog eens. En nog eens. Om dan te ontdekken hoe Wannes niet enkel jouw hart maar ook jouw hoofd begint te koloniseren. Want achter de schijnbaar ongevaarlijke zanger schuilt iemand die begrijpt dat onderschatting een wapen is. Iemand die zalen vol bankiers de waarheid kan vertellen, zonder buiten gedragen te worden. Slim maar niet luid, de kracht van verborgen engagement. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/wannes-cappelle/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: De woorden zijn met veel te veel Wannes vertelt over de gemiddelde West-Vlaming die niet per se kampioen is in het uiten van emoties. Over hoe hij zelf misschien wel een gemiddelde West-Vlaming was en over hoe hij geleerd heeft toch zichzelf te zijn in die wereld. Hoofdstuk 2: Wien es der hier de minst stoeren? Over de rode draad die door al het werk van Wannes loopt: Ontferm u, maak uzelf minder sterk. Want het is dat opbod dat burn-outs veroorzaakt, dat relaties doet stuklopen en dat oorlogen start. Hoofdstuk 3: De pluimen da’ ‘k van junder è afgepakt Over de minder mooie kanten aan de rise to fame en het overdreven zelfvertrouwen dat Wannes al heel vroeg had. Over de vriendschap versus de carrière, over soep maken en fuck de radio. Over een vader die met één zin zijn zoon de energie geeft om jaren te blijven vechten. Hoofdstuk 4: Ge zie min volk, dak u verheffe Over de blijde boodschap van Willem Vermandere en Messiaanse opdracht van Wannes Cappelle. Over een nummer dat al lachend de waarheid vertelt. Hoofdstuk 5: Met wa woorden op een bladje en wa noten in mineur Over de valse underdogpositie van de zanger en de macht die je hebt als je op een podium staat en de waarheid kan verhullen met akkoorden. Over de Romeinse redenaars die de kunst van het bekritiseren zonder gepakt te kunnen worden al beheersten. Hoofdstuk 6: Maar ‘k è altid de meeste marbels Terug naar de jeugd van Wannes. Over hoe zijn overlevingsstrategie in de jungle van de speelplaats tot stand kwam. Over jongens op zoek naar zichzelf in de fitness en over een mogelijk alternatief voor de oude beelden van mannelijkheid.

Mar 24

45 min 30 sec

't Is goed te weten dat Jeroen tien jaar geworsteld heeft om Wil te kunnen schrijven, een boek dat de ambiguïteit van de mens in al haar smerigheid inleefbaar maakt. Tien jaar waarin Jeroen genadeloos naar zichzelf leerde kijken en een verbale geweldenaar zag. Een falend mens. Een proberend mens. We durven zeggen dat ook zijn andere romans de weke huid van de menselijke conditie aan de zon blootstellen. Geboren vanuit de wil om van de wereld een betere plek te maken is dit de vorm waarin hij beland is. Koel de spiegel voorhouden. Vertellen. Vertellen wat soms moeilijk is om te horen. We zouden die koele blik van weinig anderen zo vlot aannemen. Wel van hem. Graag van hem. Zijn koele blik komt met een warm hart. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/jeroen-olyslaegers/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Mar 17

1 hr 13 min

We overdrijven niet graag dus overdrijven we alleen wanneer het terecht is: Maxim Februari is een beetje als een God voor ons. Al is het maar omdat hij veel schijnbare tegenstellingen schijnbaar moeiteloos in zichzelf verenigt. Wat dacht je bijvoorbeeld van een jurist, gespecialiseerd in regels, die als schrijver alle regels van de kunst, met succes, tart? Maxim zoekt, beschrijft en denkt over de plaatsen waar het in onze maatschappij schuurt. Tussen veiligheid en vrijheid. Tussen controle en spontaniteit. Tussen wetten en moraal. Mens en technologie. Verbeelding en realiteit. Een gesprek dat, zeker in deze tijden, jouw tijd meer dan waard is. Dus sturen we het, een jaar na het begin van de lockdown, nog eens uit. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/maxim-februari/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: De ordelijke denker en de nette avonturier Over twee contrasterende verlangens die in ons allemaal zitten. Een verlangen naar orde en een verlangen naar chaos en vrijheid. Over leven op je pagina’s, over tegenstellingen die niet op te lossen vallen, maar die eeuwig aanwezig blijven. En een prachtige anekdote over de vermenging van fictie en realiteit in het leven van Maxim. Hoofdstuk 2: Gestolde ethiek We hebben de neiging om wetten steeds meer te verankeren en door de digitalisering steken we ze in code en maken we interpretatie onmogelijk. De kunst is schijnbaar een domein dat nog niet helemaal verstard is, de plek waar vrij denken en voelen nog mogelijk is. Toch gelden ook in die wereld een heleboel wetten die niet altijd wenselijk zijn. Hoofdstuk 3: Verzet wordt onmogelijk Verdere verdieping van de starheid die ons denken is binnengeslopen en het verlies van de moraal ten voordele van steeds beter gebetonneerde wetten. Hoofdstuk 4: Het lelijke brandblusapparaat Over de menselijke neiging om de wereld te vereenvoudigen en in modellen te gieten en die modellen vervolgens te verwarren met de werkelijkheid. Een mogelijke verklaring voor die neiging is ons verlangen naar veiligheid. Het wordt duidelijk dat een ver doorgedreven streven naar veiligheid iets fundamenteel menselijk vernietigt. Hoofdstuk 5: Nieuwe talen Over de rol van religie en wetenschap in de transformatie die we doormaken. Over hoe ontwikkelingen binnen de wetenschap ook tot culturele veranderingen en tot de creatie van nieuwe talen zouden kunnen leiden. Over de gevaren van ons leven te gaan inrichten met wiskunde. Het verdwijnen van de natuurlijke taal op juridisch en sociologisch vlak zou wel eens die hele domeinen overbodig kunnen maken. Hoofdstuk 6: Noblesse oblige Een analyse van de beschaafde mens, de mens die wel eens een boek leest, maar zich voelt vervreemden en zich machteloos voelt om iets te veranderen. Een moreel appèl aan deze mensen om zich vooral in hun werkcontext niet als halve mens te gedragen.

Mar 10

1 hr 7 min

Ai ai ai. Wie met zijn vinger een beetje begint te duwen op 'circulair bouwen' merkt heel snel wat voor een pijnlijke plek dat is. Leren hoe circulair bouwen precies in z'n werk gaat, dat is alles ontdekken wat er momenteel misloopt in één van de grootste sectoren in ons land: den bouw. Gelukkig hadden we aan Lionel een zachtmoedige leermeester. Iemand die met minzame lach en zoetgevooisde stem sloeg en dan zalfde. De problemen schetste en dan de mogelijke oplossing aanbracht. Ons defaitisme begreep en ons enthousiasme aanwakkerde. Lionel richtte mee Rotor op, pionier in het circulair bouwen. En het is pas sinds ons gesprek duidelijk geworden waarom hij zijn goede luim nog niet is verloren. Lionel houdt oprecht van materialen en vakmanschap. Daar kunnen we van leren. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/lionel-devlieger/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: De inerte tanker Over een hypothetische schooldirecteur die een gebouw moet laten afbreken en graag bepaalde elementen gerecupereerd wil zien. Over diezelfde directeur die dan een nieuw gebouw moet zetten en graag gerecupereerd materiaal zou gebruiken. Over de obstakels die hij tegenkomt en de gigantische inertie van de tanker die de bouwsector is. Hoofdstuk 2: De coulissen van de maatschappij Over de afbraak van gebouwen in België en de zogenaamde recyclage van bakstenen en beton tot puin dat vandaag nul euro per ton waard is. Hoofdstuk 3: De democratisering van cement Over de rol van cement in het onbruikbaar maken van alles wat het aanraakt. En dat terwijl het een fenomenale hoeveelheid C02 de lucht in spuwt. Over de tikfout die dat mogelijk gemaakt heeft en de algehele spijtigheid van nooit meer te ontmantelen gebouwen. Hoofdstuk 4: De geschiedenis van hergebruik Over het hout van Europa dat we eerst opgebruikt hebben. Over de omschakeling van bouwen met the end in mind naar bouwen met superglue en het afschaffen van zorgvuldige afbraak onder druk van vastgoedprijzen. Deze geschiedenis vertelt Lionel aan de hand van het Manhattan van de jaren '20. Hoofdstuk 5: Handenarbeid herwaarderen Over de precedenten die ons tonen hoe het ook kan. Over de renovatiegolf die eraan komt en hoeveel hergebruikte materialen die zal bevatten. Over handenarbeid en de culturele switch die nodig is om de negatieve perceptie rond handenarbeid te veranderen. Hoofdstuk 6: Appropriate Technology Over de rol van technologie in de toekomst van de bouwsector. Over belachelijke innovatie die niet meer dan een statussymbool is voor individuen en instituties. Over manieren om de culturele shift te bewerkstelligen.

Mar 3

55 min 45 sec

Glyfosaat. Monsanto. Genetische gemodificeerde organismen. We kennen maar twee soorten mensen die zich hierover durven uitspreken. Zij die te weinig weten en daardoor de complexiteit niet vatten. En zij die zoveel weten, dat ze geen enkele vraag uit de weg gaan. Geert De Jaeger is van de tweede soort. Hoogleraar Plantenbiotechnologie en Bio-informatica aan de Gentse universiteit en met zijn onderzoek ingebed in het wereldvermaarde Vlaams Instituut voor Biotechnologie. Gaat u even zitten? Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/geert-de-jaeger Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: Zeer coole machine Geert leert ons de beginselen van de moleculaire biologie. Genen coderen voor eiwitten. Eiwitten vormen coole moleculaire machines en de allercoolste is ATP-synthase. Hoofdstuk 2: We zijn als goden. Over hoe de mens eigenlijk al heel lang ingrijpt op het niveau van de genen, verteld via het verhaal van de domesticatie van maïs. Over de Europese definitie van een GGO vandaag en het politieke probleem dat daaruit volgt. Hoofdstuk 3: De tovenaar en de profeet Over de tegenstand en hun oprechte zorgen. De bezwaren tegen GGO's, van voedselveiligheid, over milieu tot de socio-economische zorgen vanuit de biosector. Het deconstrueren van de discussie. Hebben we het over een techniek of over een landbouwsysteem? Hoofdstuk 4: Glyfosaat, permacultuur en herbebossing Over herbiciden, de voor- en nadelen ervan en meer specifiek het geval glyfosaat. Over permacultuur en of dat ooit ons huidige landbouwsysteem zou kunnen vervangen. Over de perfecte mix tussen grootschalig en kleinschalig. Hoofdstuk 5: Ecopragmatisme Over de huidige politieke situatie rond GGO's en de mogelijke versoepeling die er zit aan te komen. Over de eerste kleine stapjes in die versoepeling die de publieke perceptie zouden kunnen overleven.

Feb 17

55 min 44 sec

"Ik hoorde haar vlak voor de lockdown praten in De Studio en het ging door merg en been." Zo raadde ZIGO-fan Lisa ons een gesprek aan met schrijfster, kunstenares en mensenrechtenactiviste Fleur Pierets. Terecht: Fleur is gemaakt voor ZIGO. ZIGO is gemaakt voor Fleur. (Als je wil dat we mensen zoals Fleur het podium kunnen geven die ze verdienen, word dan Mecenas van Zwijgen is geen optie. Er bestaat geen andere weg. En elke bijdrage telt.) https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Met Fleur kan je over moeilijke onderwerpen praten. En het gesprek over de rechten van minderheden is moeilijk. "Jammer", hadden we bijna geschreven, maar Fleur zou ons tegenspreken. Want dat het een moeilijk gesprek is, is het bewijs dat er iets aan het veranderen is. Dat mensen die lang gezwegen hebben dat niet meer doen. Om de plek op te eisen waar ze recht op hebben. Luid, als het moet. Zeg nu zelf: wie zijn wij om daar iets tegen in te brengen? Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/fleur-pierets Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: De derde ruimte Wat is normaliteit? Bestaat die persoon die volledig voldoet aan de norm wel? Over een derde ruimte waarin je de norm in vraag kan stellen zonder je er compleet tegen af te zetten. Fleur leeft en werkt in die ruimte. Hoofdstuk 2: Van kwaadheid naar liefde Hoe ver staan we met de strijd? Wordt het beter of slechter? Een zoektocht naar de kwaadheid van Fleur en een voortdurende slingerbeweging tussen optimisme en pessimisme, van het diepste dal tot bij het sprankeltje hoop. En dat in 11 minuten. Hoofdstuk 3: We zitten er allemaal op te kijken Hoe passen witte mannen in het verhaal? Over intersectionaliteit en hoe dat net iedereen zou kunnen dienen. Over quota en de voordelen van sociale media. Over de vocale minderheid en het stille midden. Hoofdstuk 4: Luchtig activisme Over de impact van één individu en de daaruit volgende verantwoordelijkheid. Over een luchtig activisme dat verbindt ipv verdeelt. Over de afstand tot jouw activisme en de verantwoordelijkheid die bij je privilege komt kijken. Hoofdstuk 5: Whatever works Over de Stoïcijnen en het aanvaarden van wat is. En er dan iets mee doen. Voor Fleur gaat dit op voor het verlies van haar geliefde, maar ook voor hoe ze haar werk aanpakt. Ze erkent de messyness van de realiteit en zoekt naar positieve actie om er iets mee te doen. Hoofdstuk 6: Queer Een eerlijk gesprek over het nut van alle minderheden onder één paraplu te verenigen en de moeilijkheden die daarbij komen kijken. Over de vrijheid van de één en waar die eindigt en of de ander dan nog mag beledigen. Een voorzichtige uitstap over de rol van de comedian vandaag. Wat mag en wat mag niet? Hoofdstuk 7: Zo groots ben ik niet Over de tegenstand, over de strijd die niet los kan staan van de inhoud. Over de onmogelijke eis van de Voltaire quote. Over strengheid en de verantwoordelijkheid van de minderheden om elkaar te steunen in de strijd.

Feb 3

1 hr 5 min

De staat van ons onderwijs en de impact van de energietransformatie op de internationale politiek. Daar konden we Philip en Thijs onlangs over bevragen. Zowel Philip als Thijs geven aan dat we voor het oplossen van sommige problemen op de grenzen van onze werkelijkheid botsen. Een werkelijkheid die bepaald wordt door de bril waarmee we kijken. En die bril is cultureel bepaald. Beseffen dat we een bril dragen is één zaak. En op zich al moeilijk genoeg. Maar als we echt de grote problemen willen aanpakken. Als we voorbij onze grenzen willen geraken, hebben we een andere bril nodig. Hoe begin je daar - in Gods naam - aan? Hoe verander je een cultuur? Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/ps-hoe-veranderen-we-een-cultuur/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Jan 29

10 min 20 sec

In de meer dan honderd gesprekken die wij tot nog toe voerden, passeerde het onderwijs niet zelden de revue. Vaak als magische oplossing: De plek waar een extra vak, een extra lesuur, een ander soort leerkracht, gebouw of methode het verschil zou maken. En zo de kiem zou worden van een ander soort wereld. Hoe realistisch is die goed bedoelde droom? Philip Brinckman beantwoordt de vraag. Welbespraakt, gedreven en genuanceerd. Maar stellig. Met als mentale munitie zijn decennialange ervaring op wat de beste school van ons land genoemd wordt en de stapels literatuur die hij 's avonds, verblijvend in het appartement van 'zijn' internaat, verslonden heeft. Een dijk van een gesprek. Voor jullie. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/philip-brinckman Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: Plus est en vous Philip verzet zich tegen de beleveniseconomie die zegt dat alles leuk moet zijn en daarbij vergeet dat er meer in ons zit. Onderwijs moet dat in ons naar boven halen, zoals een game dat altijd net iets moeilijk wordt, waardoor je steeds je grenzen verlegt. Hoofdstuk 2: Kameel, Leeuw & Kind Philip vat Nietzsche samen: Kinderen moet leren als kamelen in een spoor lopen, vervolgens moeten ze leeuwen worden en zich verzetten tegen de regels, weg van het spoor hun eigen weg kiezen. Enkel dan kunnen ze Kind (met hoofdletter) worden en dankbaar en vol verwondering in het leven staan. Volgens Philip willen we vandaag de kameelfase te vaak overslaan. Hoofdstuk 3: De retoriek van het opklimmen De markt is het onderwijs binnen gedrongen en zorgt ervoor dat er waarde (lees: economische waarde) wordt gegeven aan richtingen. Het onderwijs is het slachtoffer van de problemen van de maatschappij maar wordt wel verondersteld al die maatschappelijke problemen op te lossen.  Hoofdstuk 4: De taak van het onderwijs Philip gelooft in het onderwijsmodel van Gert Biesta met de 3 pijlers: kwalificatie, cultuur en persoonlijke ontwikkeling. Die 3 pijlers moeten elkaar in evenwicht houden en nu is dat niet zo. Hoofdstuk 5: Mensen een plaats geven Philip zoomt nog meer uit naar de alleroudste functie van het onderwijs: mensen een plaats geven in het culturele verhaal dat verteld wordt. Religie deed dat, maar met de secularisering is er ook iets wezenlijk verdwenen. Hoofdstuk 6: 7x8=54 Philip verzet zich hevig tegen het zelfactiverend leren waarbij de leraar een facilitator/coach is die zichzelf moet wegcijferen en alles uit het kind zelf moet laten komen. Daar tegenover staat de leraar die weet wat hij de kinderen wil leren en ze zo efficiënt mogelijk daar waar hij ze wil krijgen brengt. Hoofdstuk 7: Het afstootplankje Philip heeft het over wat een leraar goed maakt. Een goede leraar is als een afstootplankje bij het verspringen, iemand waartegen je je kan afzetten om verder te springen. Dat is een moeilijk meetbaar iets, het gaat voornamelijk over passie en talent.

Jan 20

53 min 44 sec

Als de wereld massaal overschakelt van fossiele brandstoffen naar hernieuwbare energie, wat doet dat dan met de machtsverhoudingen in de wereld? Zeker als er landen zijn voor wie olie nagenoeg de enige bron van inkomsten is? Dat is, al een aantal jaar, de eerste vraag die ons bij het ochtendgloren in het hoofd schiet. Het blijkt een belangrijke vraag te zijn. En gelukkig hebben we een job waarbij we experts kunnen uitnodigen om belangrijke vragen te beantwoorden. In dit geval: Thijs Van De Graaf, schreef het eindrapport van het Internationaal Hernieuwbaar Energieagentschap, is professor in de Internationale Politiek én een begenadigd spreker. Begin 2021 met een perspectief zo breed en ambitieus als de verwachtingen die we van dit jaar hebben. Hoppaaaaaa! Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/thijs-van-de-graaf Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: Energietransformatie Over het getouwtrek tussen de transitiebelievers en de fossiele lobby, goede gesprekken met mensen uit de fossiele brandstofindustrie en de harde feiten over de energietransformatie. Hoofdstuk 2: Het verhaal van IRENA Over competitie tussen internationale organisaties, de pogingen van olielanden om zich klaar te maken voor de toekomst en de mogelijke gevolgen van een transitie voor landen als Tsjaad en Nigeria. Hoofdstuk 3: We hebben dit al eens meegemaakt Over de oliecrisis in de jaren 70 en de complacency die daarna terug kwam, over het kartel dat in koloniale tijden de oliemarkt verdeelde en de daarop volgende assertiviteit van de olielanden. Hoofdstuk 4: Saoudi-Arabië Over ons aandeel in het financieren van oorlog en terreur, over de banden van Iran en Saoudi-Arabië met het westen en Amerika. En over patatten. Hoofdstuk 5: Macht en waarden Hoe moeten we naar het nieuws kijken? Hoe gaan we om met de hypocrisie van de wereldpolitiek? Hoofdstuk 6: Het sociaal contract Het vervolg van de geschiedenisles over de nationaliseringen van de oliereserves in het Midden-Oosten. Het ontstaan van de oliemarkt en de daarbij horende bubbels. Over de gevolgen van die gigantische schommelingen in de olieprijs en over hoe Saoudi-Arabië langzaam zijn wereldmacht verliest en vatbaarder wordt voor revolutie. Hoofdstuk 7: Hoe ons wel te verhouden? Over in hoeverre de resource curse te maken heeft met het koloniale verleden. Over de rol van het westen in die hele puinhoop en hoe ons dan te gedragen om alles wat minder puinhoop te maken? Over de gordel van instabiliteit, over Libië en Marokko. Over de tanende rol van het westen op het wereldtoneel en het gigantische potentieel van India. Hoofdstuk 8: China Over dat land dat allerlei gemene dingen doet op het wereldtoneel en dan blijkt dat wij net hetzelfde doen/deden. Over de dominantie van China in de energietransitie en de laatste strohalmen van Europa om een rol te spelen. De hoofdrol is helaas al bezet, maar ze zoeken nog iemand om cafégast 3 te spelen... Hoofdstuk 9: Kyoto vs. Parijs Over dwingend klimaatbeleid opleggen versus iedereen zijn goesting laten doen. Over hoe in het Parijsakkoord niet één keer de term 'fossiele brandstoffen' staat. Over de scharniermoment waarin we ons bevinden.

Jan 6

1 hr 17 min

Enkele van de meest vermaarde wetenschappers van ons land mochten we dit jaar aan onze tafel verwelkomen. Om ons inzicht te geven in een wereld die vaak onbereikbaar, onbegrijpelijk en ontoegankelijk overkomt. De wereld van de wetenschap. Om alvast een ding te leren: onbereikbaar, onbegrijpelijk of ontoegankelijk is die niet. In al die gesprekken vroegen we ons af wat de wetenschap voor ons kan betekenen. Naast snelle toepassingen zoals vaccins, wordt er immers veel tijd besteed aan onderzoek dat schijnbaar niet tot concrete oplossingen zal leiden. Toch niet op korte termijn. Nochtans hebben we meer dan ooit oplossingen nodig. Voor problemen die groter zijn dan ooit. Reden genoeg om ons gezamenlijk de vraag te stellen: Zal de wetenschap ons redden? En hoe dan? Bekijk de aflevering hier: zwijgenisgeenoptie.be/hoe-zal-de-wetenschap-ons-redden Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Dec 2020

30 min 22 sec

Natuurlijk weten wij niet welke ervaringen jullie in het leven achter de rug hebben! Maar voor ons was een museum tot voor kort vooral gelinkt met het woordje Waarheid. Hetzelfde met wetenschap: Waarheid! Maar hallo daar Marjan Doom, curator van het Gents Universitair Museum. Marjan koos ervoor haar wetenschapsmuseum het museum van de twijfel te noemen. Qué? Twijfel is niet vrijblijvend, zo leren we. En wetenschap is bovenal een methode om tot Waarheid te komen, maar geen garantie. En langzaamaan dreigen we, als maatschappij, die methode dood te knijpen. De gans te slachten omdat we sneller onze gouden eieren willen. Dit is een gesprek dat je moet horen. Al is het maar omdat we samen met Marjan tot aan de grenzen van onze taal geraakt zijn. En het uitzicht daar schoon is. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/marjan-doom Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Dec 2020

49 min 29 sec

Opgepast: populair, hypothetisch en donker drieluik! 1. We leven allen steeds meer in bubbels waarin we alleen bevestigd worden in onze eigen mening. 2. Binnenin deze bubbels worden onze meningen bij gebrek aan tegenstem alleen maar extremer. 3. We slagen er daarom steeds minder in het compromis te vinden. Het resultaat? Een machteloze politiek die niet de hervormingen kan doorvoeren die nodig zijn om de problemen echt op te lossen. Het tegenargument voor dit donker drieluik? Christophe Busch! Ex-directeur van Kazerne Dossin (Holocaust) en vers directeur van het Hannah Arendt Instituut (burgerschap). Niet met een groot plan. Niet met dramatische uitspraken. Niet met vingerwijzingen, zondebokken of dogmatisch denken. Wel met empathie. Empathie, gecombineerd met messcherpe analyses gebaseerd op een breed historisch besef. Wie zich zorgen maakt, mag dit niet missen. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/christophe-busch Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Nov 2020

1 hr 19 min

Serge is er de man wel voor om het gevecht met het onmogelijke aan te gaan. Klimaatambassadeur voor Al Gore, mede-oprichter van Klimaatzaak, oprichter van Futureproofed Cities en sinds dit jaar - tegen wil en dank - ook in een gevecht voor zijn persoonlijke gezondheid verwikkeld. We spraken hem drie jaar geleden. Maar met het jaar dat hij achter de rug heeft en de vorderingen die Europa maakt in haar strijd voor een leefbaar klimaat, wilden we hem heel graag terug spreken. Serge, immer minzaam, stemde toe. En wij zijn dankbaar dat we ons gesprek met jullie kunnen delen. Zodat we hem samen met jullie een spoedig herstel kunnen toewensen. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/serge-de-gheldere-reunie Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Nov 2020

1 hr 12 min

"Denken op lange termijn" en "het toeval herwaarderen", het zijn pleidooien die we vaker horen. Maar al te vaak missen ze de inhoudelijke weerhaakjes om zich echt in onze breinen en harten vast te zetten. En ons zo te verlossen van de alles-moet-snel-en-zeker-dictatuur. We hadden klaarblijkelijk Karine Van Doninck nodig. Een van de meest toonaangevende en bevlogen wetenschapsters die ons land rijk is. Niet bang om te verdedigen wat kwetsbaar is (cool), om verantwoordelijkheid op te nemen waar roekeloosheid dreigt (dank u) en om ons woorden als weerhaakjes te geven. Opdat we niet zouden vergeten wat belangrijk is (ja!). Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/karine-van-doninck/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Oct 2020

1 hr 16 min

Hij zegt het schoon in het Frans maar we vertalen het graag even in onze moerstaal: "We worden vaker door wantrouwen bedrogen dan door vertrouwen." Het is een zin die op zoveel verschillende manieren de kern van ons urenlange gesprek vat. Thomas Leysen was of is CEO of bestuurder bij bedrijven als KBC, Mediahuis en Umicore. Organisaties die een verleden met zich meeslepen maar ook de kans bieden om op grote schaal verandering te bewerkstelligen. Organisaties die gezien worden als zowel de oorzaak als de oplossing. Organisaties die we met argusogen volgen. Tankers. Daar aan het roer gaan staan en die tankers proberen sturen richting "beter", vraagt een bijzonder mens. En de essentie van zo'n mens proberen vatten, leek ons meer dan de moeite waard. "On est plus souvent dupé par la défiance que par la confiance." Dat is gelukt. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/thomas-leysen Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Oct 2020

1 hr 13 min

Wat doet dat met een Thomas, ruim twintig jaar innig te mogen samenwerken met een van de slimste mensen die ooit op onze aardbol heeft rondgereden? En wat doet dat met een Stephen Hawking, om een jonge Vlaming in jouw bureau op bezoek te krijgen en te beslissen dat je met hem jouw ideeën wil delen, aftoetsen en vormgeven? Aan Stephen kunnen we het niet meer vragen. Aan Thomas Hertog wel. Zijn antwoorden deden ons hoofd tuimelen. Rond sterrenstelsels en zwarte gaten ver en dichtbij. Rond het nut van de wetenschap en het belang van doelloze nieuwsgierigheid. En rond de vraag die ons allen, van geboorte tot de dood, bezig houdt. Mag bezig houden. Welke plaats heeft de mens, in ons universum? Het resultaat is een gesprek dat nog lang door onze aderen zal stromen. Klaar voor jouw shot? Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/thomas-hertog Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Sep 2020

1 hr 41 min

We horen wel vaker dat we iemand "echt eens moeten spreken". Maar het is toch iets anders als die opmerking van Anneleen De Bonte komt, de vrouw die op onze laatste Zwijgen is geen optie Soiree een zaal van 500 mensen tot een staande ovatie bracht met een uiteenzetting over macht en verantwoordelijkheid. Nog iets anders is het wanneer de gast die ons aangeraden wordt, theoloog Bert Roebben, een boek geschreven heeft dat "Volharden in de broosheid" heet. Een boek dat er elegant in slaagt schijnbare tegenstellingen met elkaar te verzoenen. Moeten we voor onszelf zorgen of voor de wereld? Egoïstisch zijn of altruïstisch? Streng of vergevingsgezind? Een vat vol nuance, die Bert, stevig onderbouwde nuance. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/bert-roebben Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Sep 2020

56 min 39 sec

Angelique is van het slimste dat ons land te bieden heeft. Door Forbes bekroond tot een van de meest veelbelovende wetenschapsters. Van. De. Wereld. En vandaag coördineert ze het wetenschappelijk onderzoek bij het Europese Ruimteagentschap ESA. Het gesprek gaat breed. En diep: Van de absurditeiten in academische carrières tot de toerekeningsvatbaarheid van beruchte misdadigers. Maar wij leerden vooral dat wanneer wij, als mens of als mensheid, beslissen om op onze tippen te gaan staan, er wonderlijke dingen kunnen gebeuren. Lees hier meer over het gesprek: https://zwijgenisgeenoptie.be/angelique-van-ombergen Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Sep 2020

58 min 45 sec

We hadden niet eerder een gast aan tafel met zoveel ervaring in de culture wereld als nu met Sigrid Bousset. Cultuurministers adviseren, literaire festivals organiseren, in jury's zetelen, de Vlaamse letteren promoten in het buitenland, schrijvers begeleiden, ze deed het. Allemaal. (Echt. Zot hé?) Wat Sigrid in onze ogen extra cool maakt, is dat ze niet enkel met haar twee benen in de artistieke wereld staat. Ze staat met diezelfde benen middenin de realiteit, waarin het vinden van centen voor cultuur een behoorlijke hachelijke onderneming is. En ze blijft proberen. Bij ons geen stem die je niet moet horen. Sigrid Bousset. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/sigrid-bousset Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Aug 2020

1 hr 1 min

Er zijn er weinigen in België die zoveel aanzien en kennis hebben verworven over de invloed van technologie op ons leven als Katleen. Dat vinden ze niet alleen in ons landje. De wereld is het daarmee eens. Wij vroegen haar aan tafel om te weten te komen of technologie echt de wereld kan redden. Ons leven beter kan maken. Veiliger en vrijer. Vrolijker en vriendelijker. En als dat zo is. Waarom moeten we daar zo lang op wachten? Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/katleen-gabriels Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Aug 2020

1 hr 28 min

Er is iets met Benjamin. Hij maakt werk dat door zowel critici als de grote massa bewonderd wordt. Hij maakt werk dat slaat en zalft. Dat groots is en tegelijkertijd bescheiden blijft. Er is iets met Benjamin. Met de manier waarop hij met kunst de wereld probeert te veranderen. Met elk werk. Met elke voorstelling. Luister naar zijn woorden en het woord 'voorstelling' zal nooit meer hetzelfde zijn. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/benjamin-verdonck Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Jul 2020

1 hr 23 min

In 2018 werd Damya door New Scientist - we lezen het wekelijks - uitgeroepen tot Wetenschapstalent van het jaar. Meer dan terecht, als je zoals haar veelbelovende resultaten boekt in het ontwikkelen van een vaccin tegen kanker. Onze verwachting was dat er achter de wetenschappelijke doorbraken een bijzondere mens moest schuilen. Iemand die de moeilijke vragen opzoekt en niet tevreden is met standaard antwoorden. Spoiler: we hadden gelijk. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/damya-laoui Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Jul 2020

1 hr 4 min

Drie jaar geleden spraken we Frans voor het eerst in een eenvoudig vergaderzaaltje bij Triodos, de eerste en voorlopig enige duurzame bank van België waarvan hij de oprichter is. Dat gesprek raakte ons zo, dat we hem in de maanden en jaren daarna meermaals te gast vroegen. Hij weigerde. Elke keer. "Ik heb niets te vertellen. Het is aan de jeugd nu." Drie jaar lang bleef hij weigeren maar ook volgen. Hij was op elke Soiree, ontving ons samen met zijn vrouw bij hem thuis wanneer we advies zochten en dropte regelmatige bemoedigende woorden in onze mailbox. "Ik heb misschien iets te zeggen", stuurde hij op 27 mei. Een week later zat hij in onze studio. Vandaag kunnen we hem delen. Eindelijk. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/frans-de-clerck Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Jun 2020

1 hr 9 min

"Van nu af aan is vrijheid immers de regel en wat niet mag de uitzondering" mailde het crisiscentrum ons vorige week opgetogen. Interessant. Want. Beschouwen wij onszelf als vrij? Als dat zo is, welke gevolgen heeft dat? Of wat verandert er als we beseffen dat we niet helemaal vrij zijn? Helemaal niet vrij zijn? Willen we wel vrij zijn? Ja? Waarom? Meer vragen dan antwoorden. En zo hoort het ook. Bekijk de aflevering hier: zwijgenisgeenoptie.be/hoe-vrij-zijn-wij Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Jun 2020

27 min 6 sec

Elke regel waar wij ons in dit land - en in elk land, om volledig te zijn - aan houden, is met de pennentrek van een politicus tot stand gekomen. Elke regel. De regel die bepaalt dat een vliegtuig goedkoper is dan de trein: een pennentrek. De regel die bepaalt dat multinationals belastingen kunnen ontwijken en kleine bedrijven niet: een pennentrek. De regel die bepaalt dat er te weinig handen zijn in de zorg: een pennentrek. Is het dan niet meer dan logisch dat wij die vinden dat de wereld beter kan, wij die vinden dat de wereld beter moet, onze tijd en energie zouden spenderen aan politiek? En als dat het geval is, waarom doen we het dan niet? Een moeilijke, moeilijke vraag. En de start van onze vierde aflevering: "Moeten we in de politiek?" Bekijk de aflevering hier: zwijgenisgeenoptie.be/moeten-we-in-de-politiek Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

May 2020

43 min 49 sec

We weten niet waar jullie wakker van liggen. Klimaat, ongelijkheid, discriminatie of democratie. Op grote schaal - gaan we onder de twee graden opwarming blijven? - of in jouw eigen leven - ga ik het einde van de maand wel halen? In al deze gevallen is er iets dat ons bindt: we willen beter. En we geloven dat beter kan. Maar wat als beter niet lukt? Wat als de doelen die je voor jezelf stelt, omdat je gelooft dat ze terecht zijn, omdat je gelooft dat de wereld er een betere plaats van zou worden, onhaalbaar blijken? Wat als blijkt dat jouw geloof onterecht was? Een moeilijke, grote vraag. En daarom. De start van onze derde aflevering. Bekijk de aflevering hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/wat-als-het-niet-lukt Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

May 2020

37 min 29 sec

Van links tot rechts, boven tot onder en zelfs in het moedige midden, overal horen we mensen over Het Systeem praten. Wat er allemaal mis mee is. Waarom het in de weg zit van een betere wereld. En hoe we dat vermaledijde Systeem kunnen veranderen. Maar waarom loopt er eigenlijk zoveel mis met Het Systeem? En wat kan je daar als individu aan doen? Heeft het zin om jouw tijd daaraan te spenderen? Dat blijkt potdikke geen gemakkelijke vraag. Eerder een grote. En dus uitermate geschikt om onze tanden in te zetten. Deze keer samen met Piet Colruyt, Ingrid De Jonghe, Patrick Doyen, Charlotte Prové, Koen Verwee, Paulien Verhaest, Hans Claus, Marc Cosyns en Dirk Bryssinck. Schone bende. Bekijk de aflevering hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/hoe-veranderen-we-het-systeem/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Apr 2020

44 min 2 sec

Ben je machteloos als individu? Waarom zou je een probleem willen oplossen als de rest van de wereld niet meedoet? Is het naïef om een steen in de rivier te willen verleggen? Of is dat schuldgevoel waar je mee worstelt terecht? Samen met Alexander Devriendt, Arnoud Raskin, Bart Weetjens, Dalilla Hermans, Marian Donner, Jonathan Holslag en Olivia Rutazibwa gaan we op zoek naar een antwoord op onze eerste Grote Vraag: "Zijn we druppels op een hete plaat?" Bekijk de aflevering hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/druppels-op-een-hete-plaat/ Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Apr 2020

41 min 23 sec

De onderklasse heeft geen geld, de middenklasse heeft geen tijd. Het zijn dat soort schijnbaar eenvoudige uitspraken waarmee Meryem grote waarheden deelt. Ze tonen hoe goed belezen ze is en hoeveel tijd ze spendeert aan het nadenken over de problemen van deze tijd. We spraken met haar over onderwerpen die voor ons - en velen met ons - nog te nieuw zijn. De historiek van de islam, bijvoorbeeld, of de evolutie van het leven van gastarbeiders in ons land. Er bestaat geen slecht moment om uw geest te openen. Gewoon doen joh. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/meryem-kanmaz Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Apr 2020

57 min 5 sec

De naam van Maxim Februari hoef je in Nederland maar voor de helft uit te spreken - je mag kiezen welke helft - en iedereen weet over wie je het hebt. Een autoriteit is het, toch wel. Met vlijmscherpe pen en doordachte stem draagt hij er bij aan het publiek debat. Zijn boeken belandden hier het afgelopen jaar op de stapel 'gelezen en goedgekeurd' en dus wilden we hem heel graag spreken. Over de onbestaande homo economicus, over technologie, over (hoe elitair) kunst (soms kan zijn), over noblesse oblige, over veiligheid. Over het leven. En hoe schoon dat is. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/maxim-februari Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/ Hoofdstukken Hoofdstuk 1: De ordelijke denker en de nette avonturier Over twee contrasterende verlangens die in ons allemaal zitten. Een verlangen naar orde en een verlangen naar chaos en vrijheid. Over leven op je pagina’s, over tegenstellingen die niet op te lossen vallen, maar die eeuwig aanwezig blijven. En een prachtige anekdote over de vermenging van fictie en realiteit in het leven van Maxim. Hoofdstuk 2: Gestolde ethiek We hebben de neiging om wetten steeds meer te verankeren en door de digitalisering steken we ze in code en maken we interpretatie onmogelijk. De kunst is schijnbaar een domein dat nog niet helemaal verstard is, de plek waar vrij denken en voelen nog mogelijk is. Toch gelden ook in die wereld een heleboel wetten die niet altijd wenselijk zijn. Hoofdstuk 3: Verzet wordt onmogelijk Verdere verdieping van de starheid die ons denken is binnengeslopen en het verlies van de moraal ten voordele van steeds beter gebetonneerde wetten. Hoofdstuk 4: Het lelijke brandblusapparaat Over de menselijke neiging om de wereld te vereenvoudigen en in modellen te gieten en die modellen vervolgens te verwarren met de werkelijkheid. Een mogelijke verklaring voor die neiging is ons verlangen naar veiligheid. Het wordt duidelijk dat een ver doorgedreven streven naar veiligheid iets fundamenteel menselijk vernietigt. Hoofdstuk 5: Nieuwe talen Over de rol van religie en wetenschap in de transformatie die we doormaken. Over hoe ontwikkelingen binnen de wetenschap ook tot culturele veranderingen en tot de creatie van nieuwe talen zouden kunnen leiden. Over de gevaren van ons leven te gaan inrichten met wiskunde. Het verdwijnen van de natuurlijke taal op juridisch en sociologisch vlak zou wel eens die hele domeinen overbodig kunnen maken. Hoofdstuk 6: Noblesse oblige Een analyse van de beschaafde mens, de mens die wel eens een boek leest, maar zich voelt vervreemden en zich machteloos voelt om iets te veranderen. Een moreel appèl aan deze mensen om zich vooral in hun werkcontext niet als halve mens te gedragen.

Mar 2020

1 hr 7 min

We weten niet hoe het met jou zit, maar bij ons is de combinatie van het klimaatprobleem, ongelijkheid, discriminatie, vluchtelingen en polarisering - om er maar een paar te noemen - reden genoeg om ons af en toe persoonlijk stinkend schuldig te voelen. En toen was er Marian. Marian schreef het zelfverwoestingsboek. Een groot pleidooi om de verantwoordelijkheid voor alle wereldproblemen vooral niet bij onszelf (of bij andere individuen) te leggen. Niet alleen omdat het niet leuk is. Maar omdat het individualiseren van grote problemen een afleiding zijn van waar het echt schort. Hoger. Dit gesprek mag je niet missen. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/marian-donner Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Mar 2020

1 hr 30 min

Ze noemt haar eigen werk niet kwetsbaar maar het is toch via een genadeloos transparante inkijk in wat Julie meemaakt dat ze ons ook anders naar de wereld laat kijken. Of het nu met haar columns is in De Morgen of met haar theaterwerk. Of een namiddag bij ons aan tafel. Julie denkt over liefde. Over kunstenaarschap in tijden van besparingen. Over de wereld en hoe wij ons daartoe proberen te verhouden. Over mannelijkheid en vrouwelijkheid. En over liefde. En over liefde. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/julie-cafmeyer Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Mar 2020

1 hr 10 min

Rachida ken je waarschijnlijk omdat ze ontslagen werd bij Unia door de inhoud van een van haar kunstwerken. (Op zich is dat voor ons reden genoeg om iemand in 'zwijgen is geen optie' uit te nodigen. Maar we worden verwend, er is meer!) Intellectueel scherp en verbaal virtuoos. Het is een zeldzame combinatie maar Rachida beheerst ze. Een juriste met de pen van een schrijfster. Genieten en bijleren, dat zul je. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/rachida-lamrabet Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Feb 2020

48 min 20 sec

Charlotte is verstandig. Nog voor het interview waren we onder de indruk van alles wat ze geschreven heeft over stadslandbouw en korte keten, vaak gebaseerd op haar werk als onderzoekster. Charlotte is wijs. Niet Gents wijs, maar wijs zoals een uil dat is. Je weet wel: iemand die gigantische hoeveelheden informatie kan verwerken en op basis daarvan haar leven zo integer mogelijk probeert vorm te geven. Wijze mensen kiezen voor minder. Bekijk het gesprek hier: https://zwijgenisgeenoptie.be/charlotte-prove Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: https://zwijgenisgeenoptie.be/nieuwsbrief/ Steun ons: https://zwijgenisgeenoptie.be/mecenaat/

Feb 2020

1 hr 9 min